Winterbanden, profiel en de APK: zo voorkom je een afkeur
Het wettelijke minimum voor je bandenprofiel is 1,6 mm. Komt je band ook maar op een plek onder die waarde, dan keurt de monteur hem af. Banden horen bij de meest voorkomende afkeurpunten, en het mooie is: dit controleer je zelf in vijf minuten. Geen brug nodig, alleen een muntje. Hieronder lees je wat de wet eist, wat verstandig is voor de winter en hoe je een afkeur voorkomt.
Het wettelijke minimum: 1,6 mm over de hele band
De grens van 1,6 mm geldt voor zomerbanden, winterbanden en all-seasonbanden. Geen uitzonderingen. Het RDW-handboek is hier streng over: de profilering van de hoofdgroeven moet over de hele omtrek en het hele loopvlak minstens 1,6 mm bedragen. Het gaat dus niet om een gemiddelde. Eén versleten plek is genoeg voor een afkeur.
De keurmeester meet met een gekalibreerde profielmeter op het meest versleten punt. Komt die meting onder 1,6 mm, dan is het direct mis. Ook los van de APK mag je niet met te weinig profiel rijden: dat kan een boete opleveren. Wat dat kost lees je op onze pagina over de boete bij een verlopen of afgekeurde keuring. Bij een ongeval met te weinig profiel kan een verzekeraar bovendien een deel van de schade verhalen wegens nalatigheid.
Profiel is trouwens niet het enige bandenafkeurpunt. Ook deze gebreken leiden tot een afkeur:
- Een beschadiging waarbij het karkas zichtbaar is.
- Uitstulpingen (bulten) in de band.
- Verschillende maataanduidingen op een as (behalve een nood- of reservewiel).
- Naprofileren, tenzij de band als “regroovable” is gemarkeerd.
- Een spanningsverschil van meer dan 0,3 bar tussen twee banden op dezelfde as.
Meer afkeurgronden vind je in ons overzicht van de meest voorkomende afkeurpunten.
Het praktische advies: ruim boven 1,6 mm
Wettelijk veilig is niet hetzelfde als veilig op de weg. Partijen als de ANWB, BOVAG en bandenfabrikanten vinden 1,6 mm te krap voor nat en winters weer. Hun advies:
- Winterbanden: vervangen onder ongeveer 4 mm. Daaronder verliezen ze hun grip op sneeuw en nat wegdek en wordt de remweg langer.
- Zomerbanden: vervangen onder ongeveer 3 mm.
- All-seasonbanden: ongeveer 4 mm in de winterperiode, 3 mm in de zomer.
Ter vergelijking: een nieuwe zomerband heeft zo’n 8 mm profiel, een nieuwe winterband ongeveer 9 mm. De winterband begint dus dieper. De veiligheidswinst is concreet. Bij ongeveer 4 mm profiel heb je rond de 80 km per uur al zo’n vijf meter extra remweg ten opzichte van nieuw. Bij 1,6 mm loopt dat op naar twintig tot dertig meter, en aquaplaning treedt veel eerder op.
Zelf meten met een muntje
Je hebt geen meetapparaat nodig om een ruwe inschatting te maken. De ANWB gebruikt de muntjestest:
- Zomerbanden, 1 euromunt: zet de munt rechtop in de hoofdgroef. Verdwijnt de gouden buitenrand volledig in de groef, dan heb je nog minstens 3 mm profiel.
- Winterbanden, 2 euromunt: let op de zilveren buitenring. Verdwijnt die ring helemaal, dan zit je nog op minstens 4 mm.
Meet op meerdere plekken: links, midden en rechts, en op een paar punten rond de band. Elke band heeft daarnaast een TWI (Tread Wear Indicator): kleine richels in de groeven op precies 1,6 mm hoogte, aangewezen door driehoekjes op de zijwand. Staat het loopvlak gelijk met die richels, dan is de band wettelijk op. Wil je een complete checklist langslopen voor je naar de garage gaat, gebruik dan onze handleiding om je auto zelf te controleren en de APK-checklist.
Ongelijke slijtage is een waarschuwing
Een band die niet gelijkmatig slijt, vertelt je iets over je auto. Let op het patroon:
- Slijtage in het midden: vaak te hoge bandenspanning.
- Slijtage aan beide buitenranden: vaak te lage bandenspanning.
- Eenzijdige slijtage aan de binnen- of buitenkant: bijna altijd een kwestie van uitlijning of een gebrek in de wielophanging.
Belangrijk: verhelp eerst de oorzaak voordat je nieuwe banden monteert. Laat je de uitlijning of spanning niet nakijken, dan slijten verse banden binnen een paar duizend kilometer opnieuw scheef. Wie zelf checkt heeft nog een voordeel: je betrapt ongelijke slijtage voordat een enkele plek onder 1,6 mm zakt en de hele band eraf moet.
Seizoenswissel en de APK
Winterbanden zijn in Nederland niet wettelijk verplicht, anders dan in sommige buurlanden. Voor de APK telt alleen de 1,6 mm, ongeacht het type band. Of je wisselt hangt niet af van de datum maar van de temperatuur: blijft het meerdere dagen onder 7 graden, dan zijn winterbanden verstandig. Onder die grens verhardt het rubber van zomerbanden, neemt de grip af en wordt de remweg langer. In de praktijk gaan winterbanden erop in oktober of november en eraf in maart of april.
Reis je naar het buitenland, let dan op het verschil tussen M+S en 3PMSF. M+S (Mud & Snow) is een verklaring van de fabrikant zonder verplichte test. Het 3PMSF-symbool, het bergje met sneeuwvlok, is wel getest volgens een EU-norm. Een all-seasonband met 3PMSF geldt officieel als winterband. Voor de Nederlandse keuring maakt dat niet uit, maar in het buitenland kan het verschil maken.
De seizoenswissel is een natuurlijk moment om je profiel te meten: je hebt de banden toch in handen. Doe je dat vlak voor de keuring, dan voorkom je een afkeur en de kosten van een herkeuring. Twijfel je wanneer jouw auto aan de beurt is, kijk dan bij wanneer je APK verloopt of zet een gratis APK-herinnering aan.
Veelgestelde vragen
Word ik afgekeurd op 1,6 mm profiel?
Op precies 1,6 mm zit je nog net aan de wettelijke grens. Komt de meting daaronder, op welke plek op het loopvlak dan ook, dan keurt de monteur de band af. Omdat banden in de loop van een APK-jaar verder slijten, is het verstandig ruim boven 1,6 mm te blijven. Voor winterbanden is ongeveer 4 mm het advies, voor zomerbanden ongeveer 3 mm.
Telt het gemiddelde profiel, of moet elke plek goed zijn?
Elke plek. Het RDW-handboek eist 1,6 mm over de hele omtrek en het hele loopvlak. Een gemiddelde van 1,6 mm met een paar versleten plekken eronder is dus niet genoeg. Daarom meet je zelf ook altijd links, midden en rechts.
Moet ik voor de APK winterbanden eraf halen?
Nee. Voor de keuring telt alleen of je banden voldoen aan de eisen, niet of het zomer- of winterbanden zijn. Zorg vooral dat het profiel boven 1,6 mm zit en dat er geen beschadigingen, bulten of verschillende maten op een as zijn. Wat er verder gecontroleerd wordt lees je bij de keuringseisen.
Dit artikel is geschreven en gecontroleerd door de redactie van Mijn-APK, het onafhankelijke APK-kenniscentrum van Nederland. Wij voeren zelf geen keuringen uit en verkopen niets.